ගාසා තීරයේ ජන සංහාරය ලොවට හෙළි කළ නවී පිල්ලේට නොබෙල් සාම ත්‍යාගය හිමිවෙයි!
2026 නොබෙල් සාම ත්‍යාගය: ඊශ්‍රායලයේ ජන සංහාරයට එරෙහිව සටන් කළ නවී පිල්ලේ
2026 සඳහා නොබෙල් සාම ත්‍යාගය දකුණු අප්‍රිකානු මානව හිමිකම් නීතිඥවරියක් සහ එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් පිළිබඳ හිටපු මහ කොමසාරිස් නවී පිල්ලේ වෙත ජාත්‍යන්තර නීතිය ශක්තිමත් කිරීම සහ සාමය ප්‍රවර්ධනය කිරීම සඳහා ඇයගේ කැපී පෙනෙන දායකත්වය වෙනුවෙන් පිරිනමන ලදී.
නෝර්වීජියානු නොබෙල් කමිටුව සිකුරාදා (09) නෝර්වේ ඔස්ලෝ හි පැවති 125 වන නොබෙල් සාම ත්‍යාග ප්‍රදානෝත්සවයේදී මෙය නිවේදනය කළේය.
ජාත්‍යන්තර මානව හිමිකම් නීතිය ආරක්ෂා කිරීමේදී සහ යුද අපරාධ, මනුෂ්‍යත්වයට එරෙහි අපරාධ සහ ජන සංහාර සඳහා යුක්තිය සහතික කිරීමේදී නවී පිල්ලේගේ වැදගත් කාර්යභාරය වෙනුවෙන් නොබෙල් කමිටුව ප්‍රශංසා කළේය. ලොව පුරා යුද්ධ හා ගැටුම් වැඩිවන පරිසරයක, ජාත්‍යන්තර නීතිය මඟ පෙන්වීමක් පමණක් නොව සාමය සඳහා අත්‍යවශ්‍ය අවශ්‍යතාවයක් බව කමිටුව පෙන්වා දුන්නේය. “විනිසුරුවරුන් යනු පිළිවෙල සහ අවුල් සහගත බව අතර සියුම් රේඛාව ආරක්ෂා කරන අයයි,” නොබෙල් කමිටු සභාපති ජෝර්ගන් වටේන් ෆ්‍රොයිඩ්න්ස් පැවසීය.
ඉන්දියානු දෙමළ සම්භවයක් ඇති 85 හැවිරිදි නවී පිල්ලේ, දකුණු අප්‍රිකාවේ නෙල්සන් මැන්ඩෙලා වැනි වර්ණභේද විරෝධී ක්‍රියාකාරීන් වෙනුවෙන් පෙනී සිටින්නියකි.
එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් පිළිබඳ මහ කොමසාරිස්වරිය ලෙස (2008-2014) කටයුතු කළ කාලය තුළ, ශ්‍රී ලංකාවේ යුද්ධයේ අවසන් අදියරේදී සිදු වූ මානව හිමිකම් උල්ලංඝනය කිරීම් සහ යුද අපරාධ සම්බන්ධයෙන් ජාත්‍යන්තර පරීක්ෂණයක් ඉල්ලා සිටීම සහ වගවීම ඉල්ලා සිටීම සඳහා පිල්ලේ ප්‍රධාන කාර්යභාරයක් ඉටු කළාය.
එක්සත් ජාතීන්ගේ ස්වාධීන ජාත්‍යන්තර විමර්ශන කොමිසමේ ප්‍රධානියා ලෙස, ඇය ගාසා තීරයේ ඊශ්‍රායලයේ ජන සංහාරක ක්‍රියා පිළිබඳ වාර්තාවක් ඉදිරිපත් කළාය. ඇය එය පැහැදිලි ජන සංහාරයක් ලෙස විස්තර කළාය. “ගාසා තීරයේ පලස්තීන ජනතාව විනාශ කිරීමේ නිශ්චිත අභිප්‍රාය ඇතිව සිදු කරන ලද ජන සංහාරක ක්‍රියාවන් හතරකට ඊශ්‍රායලය වගකිව යුතු බව අපි නිගමනය කර තිබෙනවා,” ඇය එක්සත් ජාතීන්ගේ මහා මණ්ඩලයට කළ කතාවකදී ප්‍රකාශ කළාය. නිගමනය වූයේ ඊශ්‍රායලයේ ජනාධිපති, අගමැති සහ හිටපු ආරක්ෂක අමාත්‍යවරයා ජන සංහාරයට පෙළඹවූ බවයි.
නොබෙල් ත්‍යාග නිවේදනය පිළිබඳව ඔහු දැඩි ප්‍රකාශයක් කරමින්, “මගේ අවසාන ක්‍රියාව වූයේ ගාසා තීරය පිළිබඳ වාර්තාවක් ඉදිරිපත් කර එහි සිදුවෙමින් පවතින දේ ‘ජන සංහාරයක්’ ලෙස ප්‍රකාශ කිරීම බවත්, එම වාර්තාවට ප්‍රධාන ප්‍රතිචාරයක් වූයේ මගේ ධෛර්යයට ප්‍රශංසා කිරීම බවත්ය. මම කොතරම් පුදුම වුණාද කියා ඔබට සිතාගත හැකිය. සත්‍යය පැවසීමට මා බිය විය යුත්තේ ඇයි?” ඔහු ඇසුවා.
ඔහු මියන්මාරයේ රෝහින්ග්‍යා මුස්ලිම්වරුන්ට එරෙහි ජන සංහාරය පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර අධිකරණ (ICJ) නඩුවේ විනිසුරුවරයෙකු ලෙසද සේවය කරයි.
රුවන්ඩා ජන සංහාරය සඳහා ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයේ සේවය කරන අතරතුර, ලිංගික හිංසනය සහ ස්ත්‍රී දූෂණ මනුෂ්‍යත්වයට එරෙහි අපරාධ සහ ජන සංහාර ක්‍රියාවන් ලෙස සැලකිය යුතු බව ඔහු නීත්‍යානුකූලව තහවුරු කළේය.
සම්මාන නිවේදනය පිළිබඳව කතා කරමින් නේවි පිල්ලේ පැවසුවේ, “ගාසා වාර්තාව පිළිබඳ මගේ විවෘත අදහස් සඳහා ඔවුන් මගේ ධෛර්යයට ප්‍රශංසා කරයි; නමුත් සත්‍යය කතා කිරීමට ධෛර්යය අවශ්‍ය වන්නේ ඇයි?” ඔහු ඇසුවේය.
දෙසැම්බර් 10 වන දින ඇල්ෆ්‍රඩ් නොබෙල්ගේ සංවත්සරය වෙනුවෙන් ඔස්ලෝහි පැවැත්වෙන උත්සවයකදී නවී පිල්ලේට ත්‍යාගය පිරිනමනු ලබන අතර, ස්වීඩන් ක්‍රෝනර් මිලියන 12 ක (ඩොලර් මිලියන 1.2 ක් පමණ) මුදල් ත්‍යාගයක් සමඟින්.
ඉරානයට එරෙහිව එක්සත් ජනපද-ඊශ්‍රායල යුද්ධය ආරම්භ කළද නොබෙල් සාම ත්‍යාගය දිනා ගන්නා බව නැවත නැවතත් පැවසූ එක්සත් ජනපද ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් දිගු කලක් තිස්සේ මෙම ත්‍යාගයට ආශා කළේය.
පසුගිය වසරේ, වෙනිසියුලානු විපක්ෂ නායිකා මාරියා කොරිනා මචාඩෝ ජනවාරි මාසයේදී හිටපු එක්සත් ජනපද ජනාධිපති නිකොලස් මධුරෝ බලයෙන් පහ කිරීමෙන් පසු ට්‍රම්ප්ට ඇගේ නොබෙල් සාම ත්‍යාගය භාර දුන්නේය.
නොබෙල් ත්‍යාගලාභියා ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කරන විට නවී පිල්ලේ ඇමරිකානු නායකයා සමඟ බෙදා ගැනීමට සිදුවන බව විහිළුවට ලක් කළාය.
“තව ටිකක් අත්පුඩි ගැහුවොත්, මට මේක ට්‍රම්ප් සමඟ බෙදා ගැනීමට සිදුවේවි,” ඔහු සමාජ මාධ්‍ය ඔස්සේ පැවසීය. ජාත්‍යන්තර ක්ෂමා සංවිධානයේ මහලේකම්වරයා විසින් මාධ්‍ය වෙත නිකුත් කරන ලද වීඩියෝවකින් ඔහු මේ බව පැවසීය.
About The Author
