මද්යසාර භාවිතය නිසා ඇතිවන විවිධ පිළිකා රෝග හේතුවෙන් සිදුවන මරණ සංඛ්යාව පසුගිය දශක කිහිපය තුළ ශීඝ්රයෙන් ඉහළ ගොස් ඇති බව නවතම පර්යේෂණයකින් හෙළි වේ.
ශරීරය තුළ මද්යසාර බිඳවැටීමේදී ‘ඇසිටැල්ඩිහයිඩ්’ (acetaldehyde) නමැති විෂ රසායනිකය නිපදවෙන අතර, එමගින් නිරෝගී සෛල විනාශ වී පිළිකා සෛල වර්ධනයට සුදුසු පරිසරයක් නිර්මාණය වන බව පර්යේෂකයෝ විශ්වාස කරති. එහි ප්රතිඵලයක් ලෙස මද්යසාර යනු 1 වන කාණ්ඩයේ පිළිකා කාරකයක් (Group 1 carcinogen) ලෙස සැලකේ. එනම් එම පානය පිළිකා ඇති කරන බවට ප්රමාණවත් සාක්ෂි පවතී.
විශේෂයෙන්ම ඇමරිකානු තරුණ තරුණියන් අතර මෙම රෝග ශීඝ්රයෙන් ව්යාප්ත වන බැවින්, මහාන්ත්ර, අක්මාව සහ ආමාශයික පිළිකා සඳහා මද්යසාර ඇති කළ හැකි සෘජු සම්බන්ධය පිළිබඳව මෑතකදී කෙරුණු සොයාගැනීම් මගින් වැඩිදුරටත් අනතුරු අඟවා ඇත.
දැන්, ෆ්ලොරිඩාහි පර්යේෂකයන් හදිසි අනතුරු ඇඟවීමක් කරමින් කියා සිටින්නේ ඇමරිකාව පුරා මද්යසාර සම්බන්ධ පිළිකා මරණ ඉහළ යමින් පවතින බවයි.
ඇමරිකානුවන් දහස් ගණනකගේ වසර 33 ක සෞඛ්ය දත්ත විශ්ලේෂණය කරමින් පර්යේෂණ කණ්ඩායම සොයාගෙන ඇත්තේ, එක්සත් ජනපදයේ මද්යසාර හේතුවෙන් සිදු වූ පිළිකා මරණ සංඛ්යාව 1990 දී 11,400 ක් වූ අතර එය 2023 වන විට 23,100 දක්වා දෙගුණයකින් ඉහළ ගොස් ඇති බවයි.
එසේම, වයස අවුරුදු 55 ට අඩු පුද්ගලයින් අතර මද්යසාර නිසා සිදුවන ප්රධානතම පිළිකා මරණ බවට මහාන්ත්ර සහ පියයුරු පිළිකා පත්ව ඇති අතර, ගලනාලය, පුරස්ථි ග්රන්ථිය සහ අග්න්යාශයික පිළිකා ද පෙර නොවූ විරූ වර්ධනයක් පෙන්නුම් කරයි.
පර්යේෂකයන් විශ්වාස කරන්නේ, විශේෂයෙන්ම තරුණ ඇමරිකානුවන් අතර පිළිකා මරණ අනුපාතය අඩු කිරීම සඳහා වෙනස් කළ හැකි ප්රධානතම අවදානම් සාධකයක් ලෙස මද්යසාර පත්ව ඇති බව මෙම සොයාගැනීම්වලින් පැහැදිලි වන බවයි.
”වඩාත්ම පුදුමයට පත් කරවන සොයාගැනීම වූයේ විවිධ පිළිකා වර්ග කෙරෙහි මද්යසාර මගින් ඇති කළ හැකි බලපෑමේ පරාසයයි,” මියැමිහි සිල්වෙස්ටර් පිළිකා මධ්යස්ථානයේ රුධිර රෝග සහ පිළිකා රෝග පිළිබඳ ප්රධාන අධ්යයන නිලධාරී වෛද්ය චින්මයි ජානි පැවසීය.
”අක්මා පිළිකා සමඟ මෙහි ඇති සබඳතාව බහුලව පිළිගෙන තිබුණද, මහාන්ත්ර, ගලනාලය, පියයුරු, අග්න්යාශය සහ පුරස්ථි ග්රන්ථිය වැනි පිළිකා සඳහා මද්යසාර දක්වන දායකත්වය පිළිබඳව මහජනතාව තුළ පවතින අවබෝධය අඩුය.”
ඇමරිකානුවන් සඳහා වන වත්මන් ආහාර මාර්ගෝපදේශ මගින් උපදෙස් දෙන්නේ ‘සමස්ත සෞඛ්යය යහපත්ව පවත්වා ගැනීමට මද්යසාර භාවිතය අඩු කරන ලෙසයි.’ පූර්ව මාර්ගෝපදේශවලින් යෝජනා කළේ පිරිමින් දිනකට මද්යසාර වීදුරු දෙකකට අඩුවෙන්ද, කාන්තාවන් එක් වීදුරුවකට අඩුවෙන්ද පානය කළ යුතු බවයි.
’The Lancet Regional Health – Americas’ සඟරාවේ පළ වූ මෙම නව අධ්යයනය මගින් 1990 සහ 2023 අතර කාලය තුළ පිළිකා වර්ග 10 ක් (ගලනාලය, ආමාශය, අක්මාව, ස්වරාලය, පියයුරු, පුරස්ථි ග්රන්ථිය, මහාන්ත්ර, තොල් සහ මුඛ කුහරය, ග්රසනිකාව සහ අග්න්යාශය) සඳහා පිළිකා මරණ අනුපාතයන් සහ මද්යසාර සම්බන්ධ පිළිකා මරණ අනුපාතයන් නිරීක්ෂණය කරන ලදී.
මද්යසාර භාවිතයට අදාළ මරණ සංඛ්යාව ගණනය කිරීම සඳහා පර්යේෂකයන් සංඛ්යානමය ආකෘති නිර්මාණය භාවිත කළහ.
සමස්තයක් වශයෙන්, මද්යසාර හේතුවෙන් සිදු වූ පිළිකා මරණ 1990 දී 11,361 සිට 2023 වන විට 23,126 දක්වා සියයට 103 කින් ඉහළ ගොස් ඇත. වැඩිම මරණ සංඛ්යාවක් වාර්තා වී ඇත්තේ පිරිමින් සහ වයස අවුරුදු 55 ට වැඩි පුද්ගලයන් අතර වන අතර, මද්යසාර සම්බන්ධ මරණවලට ප්රධානතම හේතුව වී ඇත්තේ අක්මා පිළිකා වන අතර, ඉන් පසුව ගලනාල සහ මහාන්ත්ර පිළිකා වේ.
ස්ත්රී පුරුෂ දෙපක්ෂයේම දත්ත එක්ව ගත් කල, අක්මා පිළිකා හැර අධ්යයනය කරන ලද අනෙකුත් සියලුම පිළිකාවලින් මද්යසාර සම්බන්ධ මරණවල ඉහළ යාමක් දක්නට ලැබුණි. වැඩිම වර්ධනයක් (සියයට 57 ක්) වාර්තා වූයේ ආමාශයික පිළිකා මරණවලින් වන අතර, අග්න්යාශයික පිළිකා සඳහා සියයට 40.5 ක්ද, මහාන්ත්ර පිළිකා සඳහා සියයට 39.7 ක්ද ලෙස පිළිවෙලින් වාර්තා විය.
වයස අවුරුදු 20 ත් 54 ත් අතර පිරිමින් අතර මද්යසාර සම්බන්ධ මරණවලට ප්රධානතම හේතුව වූයේ මහාන්ත්ර පිළිකා වන අතර, දෙවනුව ගලනාලයේ පිළිකා වේ. එම වයස් කාණ්ඩයේම කාන්තාවන් සඳහා ප්රධානතම හේතුව වූයේ පියයුරු පිළිකා වන අතර දෙවනුව මහාන්ත්ර පිළිකා වේ.
වයස්ගත පිරිමින් අතර මද්යසාර සම්බන්ධ මරණවලට ප්රධානතම හේතුව අක්මා පිළිකා වූ අතර ඉන්පසු ගලනාල සහ මහාන්ත්ර පිළිකා විය. වයස්ගත කාන්තාවන් අතර පියයුරු පිළිකා වඩාත් සාමාන්ය පිළිකා ස්වරූපය විය.
”විශේෂයෙන්ම, වයස අවුරුදු 20 සිට 54 දක්වා වූ වැඩිහිටියන් අතර, පිරිමින්ගේ මද්යසාර නිසා සිදුවන පිළිකා මරණවලට ප්රධානතම හේතුව සහ කාන්තාවන්ගේ දෙවන ප්රධානතම හේතුව බවට මහාන්ත්ර පිළිකා පත්ව ඇති අතර, එය කණ්ඩායම් දෙකෙහිම අක්මා පිළිකා අභිබවා ගොස් ඇත,” ජානි මහතා පැවසීය.
මෙම අධ්යයනය මගින් ප්රාන්ත මට්ටමින් මද්යසාර සම්බන්ධ පිළිකා මරණ දත්ත ද පරීක්ෂා කරන ලද අතර, 2023 දී වොෂින්ටන් ඩී.සී. හි ස්ත්රී පුරුෂ දෙපක්ෂයේම ඉහළම අනුපාතය වාර්තා වූ අතර, පිරිමින් සඳහා ටෙක්සාස් ප්රාන්තයද කාන්තාවන් සඳහා ඇලස්කාවද ඊළඟට ඉහළම අනුපාත වාර්තා කළේය.
මේ අතර, යූටා (Utah) ප්රාන්තය ස්ත්රී පුරුෂ දෙපක්ෂයටම අඩුම අනුපාතය වාර්තා කළ අතර, එයට හේතුව එම ප්රාන්තය සතු රටේ අඩුම මද්යසාර භාවිත අනුපාතය විය හැක.
කෙසේ වෙතත්, 2025 ගැලප් (Gallup) පර්යේෂණයට අනුව, වොෂින්ටන් ඩී.සී. හි රටේ ඉහළම වයින් භාවිතයක් සහ අධික ලෙස මද්යසාර පානය කිරීමේ අනුපාතයක් පවතී. පර්යේෂකයෝ මෙම තත්ත්වයට හේතුව එම ප්රදේශයේ වෙසෙන තරුණ වෘත්තිකයන් බව පෙන්වා දුන්හ.
”මෙම අධ්යයනයෙන් පැහැදිලි වන්නේ මද්යසාර සම්බන්ධ පිළිකා අවදානම එක රෝගයකට හෝ එක පුද්ගල කණ්ඩායමකට පමණක් සීමා වී නොමැති බවයි,” සිල්වෙස්ටර් පිළිකා මධ්යස්ථානයේ වෛද්ය පිළිකා විද්යා අංශයේ ප්රධානී සහ ජ්යෙෂ්ඨ පර්යේෂක වෛද්ය ගිල්බර්ටෝ ලෝපෙස් පැවසීය.
”වෛද්යවරුන් සහ පිළිකා පර්යේෂකයන් ලෙස, මද්යසාර යනු වෙනස් කරගත හැකි අවදානම් සාධකයක් බව රෝගීන්ට තේරුම් කර දීමටත්, කුඩා දැනුවත් වෙනස්කම් පවා අපගේ සමාජයේ පිළිකා අවදානම අඩු කිරීමේ පුළුල් උපාය මාර්ගයක කොටසක් විය හැකි බව පෙන්වා දීමටත් අපට අවස්ථාව තිබේ.”
විශේෂයෙන්ම අක්මා පිළිකාවලට එහා ගිය පිළිකා වර්ග සහ මද්යසාර අතර ඇති සම්බන්ධතාවය පිළිබඳව දැනුවත්භාවය නැංවීමේ වැදගත්කම පර්යේෂකයෝ අවධාරණය කළහ.
”වඩාත්ම වැදගත් කරුණ නම් අක්මාවට අමතරව මද්යසාර මගින් පිළිකා අවදානම ඇති කළ හැකි බවට වැඩි දැනුවත්භාවයක් ලබා ගැනීමයි,” ජානි පැවසීය.
”මෙම සොයාගැනීම් මගින් මද්යසාර යනු වෙනස් කරගත හැකි අවදානම් සාධකයක් බව පෙන්වා දෙන අතර, ආරක්ෂිත අවම මාත්රාව කුමක්දැයි තවමත් තහවුරු වී නොමැති වුවද, පුද්ගලයෙකුට භාවිත කළ හැකි අවම මට්ටම දක්වා මද්යසාර පානය අඩු කිරීම පිළිකා අවදානම සහ සමස්ත සෞඛ්යයට සිදුවන බලපෑම අවම කිරීමට උපකාරී වන බව මෙම අධ්යයනයෙන් යෝජනා කෙරේ.”